آمار جانباختگان کرونا در دو هفته گذشته بارها سه رقمی شد و هر بار با عددی بالاتر از روزهای گذشته، هشدار شدیدتری را به مردم و مسئولان داد. بالاترین آمار فوت بر اثر ابتلا به کرونا تا به امروز مربوط به فوت ۲۲۱ نفر است که هفت روز پیش عدد بی سابقه مرگ ایرانیان را در یک شبانه روز رقم زد.
با این اتفاق ستاد ملی مقابله با کرونا هم از چند روز گذشته تغییر قابل توجهی در افزایش فاصلهگذاری اجتماعی ایجاد کرده است تا با بازگشت محدودیتها به تهران و تعطیلی برخی فعالیتها و صنوف شیب تند بیماری را مهار کند.
برخی از کارشناسان معتقدند دلایل اصلی افزایش مرگ و میرهای افراد مبتلا به کرونا مواردی همچون نارسایی های تنفسی و ریوی به عنوان اصلیترین عامل و همچنین علائم دیگری همچون بیماریهای زمینهای به ویژه در افراد بالای ۶۵ سال موجب مرگ بیماران کرونایی است. همچنین در این زمینه چاقی و اضافه وزن در فوت بیماران جوان کرونایی دخیل بوده است.
از طرفی متخصصان حوزه سلامت معتقدند: موج دوباره شیوع کرونا در ایران معنادار است ولی غیر قابل انتظار نیست. اگرچه در اوایل خردادماه آمار فوتیهای کرونا به ناگهان کاهش یافت و در مرز دو رقمی شدن قرار گرفت اما این آمارهای رو به کاهش چندان دوام نیاورد و در کمتر از یک ماه دوباره آمار مرگ ومیر ناشی از کرونا صعودی شد. با وجود این به نظر میرسد آمارهای ابتلا و مرگ روزانه نسبت به روزهای شیوع اپیدمی کرونا الگوی ثابت و مشخصی ندارد. به این معنا که در تعداد مبتلایان به کووید۱۹تغییر معنادار زیادی اتفاق نیفتاده اما افزایش موارد حاد بیماران کووید۱۹ و تعداد مرگ و میرها در هفتههای گذشته این سؤال را مطرح میکند که چرا با وجود ابلاغ دستورالعملهای بهداشتی ستاد ملی مقابله با کرونا و فاصلهگذاری اجتماعی آمار جانباختگان دوباره خیز برداشته است؟ البته ستاد ملی مقابله با کرونا تنها راه حل برون رفت از این وضعیت را بازگشت برخی محدودیتها میداند و بر همین اساس متخصصان حوزه سلامت تأکید دارند با مداخلات تشدید یافته آمار فوتیها ظرف سه تا چهار هفته آینده دوباره نزولی میشود.
کرونا در کمین بود
کیانوش جهانپور، مدیر روابط عمومی وزارت بهداشت در پاسخ به اینکه چه شد یک مرتبه آمار فوتیهای کرونا نسبت به روزهای اوج اپیدمی یعنی اواسط اسفند تا اواسط فروردین ماه اوج گرفت، به «ایران» میگوید: در فصل اول شیوع کرونا در کشور حساسیت عمومی بالا بود، علاوه بر این اقداماتی از قبیل تعطیلی مراکز آموزشی که در فاز فاصلهگذاری اجتماعی انجام شد و به دنبال آن محدودیتهایی که در نوروز برای در خانه ماندن شهروندان از سوی دولت و ستاد ملی مقابله با کرونا اعمال شد همه اینها در کنار هم شیوع بیماری را در جامعه کاهش داد.
وی میافزاید: نوع بیماری واگیر بخصوص کووید۱۹ حساب دو دوتا چهارتا است یعنی ویروس از بین نرفته و بزودی هم از بین نخواهد رفت. وقتی بدانیم ویروس در جامعه به موازات افزایش مراودات، رفت و آمدها، کاهش مراقبتها و مراعات نکات و توصیههای بهداشت فردی و عمومی رشد داشته راحت میتوان تحلیل کرد که ظرف ۱۰ تا ۱۴ روز بعد با افزایش موارد ابتلا و ظرف ۴ هفته با افزایش موارد فوت ناشی از بیماری مواجه خواهیم شد.
او میگوید: فصل اول شیوع ویروس کرونا که همزمان با اسفند، فروردین و اردیبهشت ماه بود پروتکلهای بهداشتی تا حد قابل قبولی در کشور رعایت شد و دولت و ملت هم به نوعی نقش خودشان را ایفا کردند اما در خردادماه به موازات اینکه بازگشاییها برای صنوف و مشاغل مثل خیلی از کشورهای دنیا آغاز شد یک نوع تلقی غلط مبنی بر اینکه شرایط به سمت عادی شدن پیش رفته در خیلی از افراد جامعه و بعضاً بین مسئولان پیش آمد در حالی که ویروس کرونا در خردادماه به موازات کاهش توصیههای ایمنی و سلامت و رعایت نکات بهداشتی با همان معادله انتشار و فرمول انتشار بیماریهای واگیر پیش میرفت. چنانچه در خردادماه عمل به پروتکلهای بهداشتی در پایتخت به ۱۰ درصد و در بسیاری از نقاط کشور به ۲۰ درصد رسید.
به گفته جهانپور، همزمان با بازگشاییهای صنوف و اماکن تجاری شاهد افزایش رفت و آمدها و مراودات و تماسهای نزدیک بین فردی بودیم. طبیعی است که دو هفته بعد از بازگشاییها و در میانه خرداد شاهد رشد و افزایش موارد ابتلا بودیم در روزهای بعد از آن یعنی حدود سه تا چهار هفته بعد از نیمه خردادماه مرگ و میر افزایش داشت. این موضوع قابل پیشبینی بود. آن زمان بارها از سوی وزارت بهداشت هشدار داده شد که شرایط به هیچ وجه عادی نیست. ما اعلام کردیم که هیچ نقطه بی خطر یا سبزی در هیچ کجای کشور نیست. با این حال عادی پنداری موجب کاهش رعایت نکات بهداشتی شد و این نتیجه قطعی بود و به اعتقاد ما پدیده غیر قابل انتظاری رخ نداده است.
جهانپور تأکید میکند که با مشارکت شهروندان ظرف دو هفته آینده شاهد کاهش نسبی در آمار ابتلا و در ۴ هفته آینده کاهش چشمگیری در موارد مرگ و میر خواهیم بود. استمرار و تداوم فاز مدیریت بیماری منوط به رعایت نکات بهداشتی، نظارت بر اجرای پروتکلهای بهداشتی و اعمال برخی محدودیتها است با ادامه این وضعیت ۱۴ روز دیگر وضعیت آرامی را شاهد خواهیم بود


