روزنامه هفت صبح، محمدحسین شاوردی | با تایید سران سه قوه، تنها یک قدم تا واگذاری ایران خودرو و سایپا به بخش خصوصی مانده اما به نظر میرسد همه چیز دارد به نفع شرکت کروز تمام میشود.
خبری در رسانههای اقتصادی منتشر شد که نشان میدهد وزارت اقتصاد و سازمان خصوصی سازی مجوزهای لازم برای واگذاری آخرین بلوک سهام دو شرکت خودروسازی سایپا و ایران خودرو را دریافت کرده است. بلوکهایی که با واگذاری به بخش خصوصی به ترتیب حدود ۱۰۰۰ و ۱۵۰۰ میلیارد تومان را به جیب دولت سرازیر کرده تا در عوض، ۱۷ و ۱۴ درصد از سهام دو شرکت سایپا و ایران خودرو به مالکیت یک خریدار خوشبخت درآید. هفت صبح در این گزارش تلاش دارد از خلال بررسی شایعات و شنیدهها و نیز چند گفتوگوی مفصل با کارشناسان صنعت خودرو، آنچه ممکن است برای دو خودروساز بزرگ کشور پس از واگذاری به بخش خصوصی رخ دهد را تشریح کند. این سناریو را در چهار بخش بخوانید.
*یکم؛ اتفاقاتی است که محتمل است رقم خورد این است: شرکت قطعه سازی کروز(که رقیب بزرگش شرکت قطعه سازی عظام است ) با داشتن ۱۸٫۵ درصد از سهام ایران خودرو و تملک چند درصد از سهام سایپا، برای خرید دو شرکت حق تقدم داشته و با توجه به ارتباطات گستردهای که هم با صنایع و سرمایهداران دفاعی کشور و هم با شرکتهای بزرگ خارجی نظیر کانتیننتال دارد، احتمالا به مالکیت کل صنعت خودروسازی توجه دارد. اتفاقی که سهم بازار این شرکت را از حدود ۲ تا ۳ هزار میلیارد تومان در سال به بالای ۱۰ هزار میلیارد تومان خواهد رساند. برای رسیدن به این هدف بزرگ، کروز باید زمینه خرید همزمان ایران خودرو و سایپا را فراهم کند. البته احتمالا ایده فروش سهام دو شرکت خودروسازی به یک خریدار با مخالفت دولت روبرو خواهد شد، اما پافشاری روی ایده ادغام ایران خودرو و سایپا باهم که برای بهبود عملکرد نهایی صنعت خودرو مفید بوده، تنها عاملی است که میتواند حضور کروز در سیکل تصمیمگیری دو خودروساز بزرگ کشور توجیه نماید." اما این کار چطور امکان پذیر است؟
*دوم؛ چند موضوع برای تحقق سناریو بالا اهمیت حیاتی دارد. اولین مورد راه یافتن به هیاتمدیره شرکت سایپا است که کروز بارها برای رسیدن به آن تلاش کرده است. بلوک ۱۷ درصدی سهام دولت اگر به کروز واگذار شود، با توجه به سهامداری دو تا سه درصدی شرکا و رفقای کروز (شرکتهای کیامهستان و همگام پویا)، کروز به یکی از بازیگران اصلی سایپا تبدیل خواهد شد. طبیعتا در این شرایط حتی اگر کروز بلوک سهام ۱۴ درصدی ایران خودرو را از دولت خریداری نکند، بازهم توان دارد ایده خود را برای ادغام دو شرکت باهم جلو ببرد. چیزی که مدتهاست آن را از طریق برخی کارشناسانش در فضای رسانهای کشور مطرح میکند.
*سوم؛ برای دولت صلاحیت خریدار و کفایت سرمایه کسی که قرار است بلوک سهام خودروسازان را بخرد مهم است. کروز شرکت بزرگی است و دارایی لازم یا اعتبار بانکی مکفی برای رسیدن به سهام دو خودروسازرا دارد. این شرکت که هماینک مالکیت شرکت خودروسازی بهمن را به عنوان نماینده مزدا، ایسوزو، فاو و هاوال در ایران دارد، احتمالا از نظر شورای رقابت، سازمان خصوصی سازی و وزارت اقتصاد کفایت لازم برای مدیریت هردو خودروساز یا لااقل یکی از خودروسازان را دارد. گفته میشود کروز به مدلی شبیه به شرکت فورسیا توجه دارد که در آن با کنترل نسبی شرکت پژو سیتروئن، اهداف خود را به خودروساز تحمیل میکند.
*چهارم؛ فعلا صنعت خودرو در فاز داخلی سازی گرفتار شده و همه از لزوم سرمایهگذاری داخلی برای تولید قطعات وارداتی صنعت خودرو حرف میزنند. خب در این شرایط فعالیت موفق کروز در صنعت قطعه و همکاری با گروه نامآور کانتیننتال آلمان اعتبار این شرکت را برای قدرتنمایی بالا میبرد. کروز که سازنده همزمان قطعات چیپ موتور و ایربگ (ECU و ACU) است و تنها سازنده واقعی موتور ملی (EF7) به حساب میآید، شرکتی است که تمایلات دولتمردان طرفدار داخلی سازی را میتواند محقق سازد. در نهایت شاید چیزی شبیه مدل کیا و هیوندای در کره جنوبی اتفاق بیفتد.
