روزنامه هفت صبح، رامتین لطیفی | متخصصان و صاحبنظران علوم سیاسی آمریکا یک عبارت بهنام «ماه عسل ریاست جمهوری» را ابداع کردهاند که در دهههای اخیر بحث و جدل فراوانی درباره آن رخ داده است. ماه عسل ریاست جمهوری به دورهای اطلاق میشود که رئیسجمهور جدید پس از به پایان رسیدن آخرین روزهای رخوتبار رئیسجمهور سابق به روی کار میآید و خونی تازه به رگهای کشور تزریق میکند و با لبخند و روییگشاده میزبان رسانههای مختلف میشود و از هر فرصت برای سر دادن وعدههای امیدبخش به مردم بهره میبرد و مردم نیز با اعتماد به او گمان میکنند که دیگر تمام مشکلاتشان حل خواهد شد و اینبار کسی به میدان آمده که کلید تمام قفلها نزد اوست.
برخی معتقد بودند دوران ماه عسل هر رئیسجمهور دو ماه به طول میانجامد و برخی دیگر زمان آن را محدود به اجرای برنامههای ۱۰۰ روز اول دولت جدید میدانستند اما صاحبنظران متاخر علوم سیاسی این دوره را محدود به بروز اولین مخالفتها با رئیسجمهور و انتقاد از عملکرد او در رسانههای همسو با دولت و نیز حامیان سابق رئیسجمهور میدانند. اگر این تعریف آخر را مبنای خود قرار دهیم باید بگوییم که دوران ماه عسل بایدن نیز هفته گذشته به پایان رسید و او هفتهای سخت، تلخ و پرچالش را پشت سر گذاشت.
کرونا
همچنان بحران کرونا مسئله اصلی پیشروی دولتمردان آمریکاست. با ورود سویه دلتا به آمریکا آمار مبتلایان بهرغم اجرای برنامه واکسیناسیون سراسری افزایش یافته و روز گذشته این آمار از مرز ۱۰۰ هزار نفر در یک روز گذشت. هرچند تعداد افرادی که حداقل یک دُز واکسن دریافت کردهاند در آستانه ۲۰۰ میلیونی شدن قرار دارد و میتوان گفت ۶۰درصد جمعیت این کشور حداقل یک دُز واکسن دریافت کردهاند و تا رسیدن به ایمنی حداقلی جمعی تنها ۱۰درصد باقی مانده است .
اما باید گفت مسئله مهم عدم تعادل این پراکندگی در ایالتهای مختلف است. در ۱۴ ایالت که اغلب فرمانداران جمهوریخواه دارند کمتر از ۵۰درصد از مردم واکسینه شدهاند. دیروز بایدن از فرمانداران جمهوریخواه که بر سر مسیر واکسیناسیون سنگاندازی میکنند درخواست کرده که اجرای این برنامه را به دانشگاههای پزشکی بسپارند و با جان مردم بازی نکنند. اغلب رسانهها اعم از رسانههای موافق و مخالف بایدن، از عدم توانایی دولت او در گفتوگو و ارتباط موثر با مخالفانشان ازجمله فرمانداران جمهوریخواه انتقاد کردند.
مستاجران
بحران کرونا سبب شد میلیونها آمریکایی یا شغل خود را از دست بدهند یا درآمدشان نسبت به گذشته کم شود. بخش عمدهای از این افراد نتوانستند اجارهبهای خود را به صاحبخانهها پرداخت کنند و دولت برای حمایت از آنها و جلوگیری از ایجاد بحران بیخانمانهای جدید، قانونی تصویب کرد که از اقدام قضایی صاحبخانهها علیه مستاجران جلوگیری میکرد.
۵ روز پیش مهلت بهرهمندی از این قانون به پایان رسید و تمدید این مهلت در مجلس رای نیاورد و بر اساس آمار از میان ۵۲ میلیون مستاجر کشور، بیش از ۳.۶ میلیون نفر همچنان امکان پرداخت اجارهبها و بدهی خود را ندارند و در آستانه دریافت حکم تخلیه از دادگاهها و بیخانمان شدن قرار دارند. بسیاری از همحزبیهای بایدن، بالاخص ترقیخواهان و حامیان جنبش برنی سندرز از انفعال او و دولتش درباره سرنوشت این افراد انتقاد کردند.
تورم و گرانی
در حالی که بایدن با کنگره بر سر تصویب طرحهایش درگیر است، تورم و رشد هزینهها در آمریکا همچنان با آهنگی فزاینده همراه است. قیمت کالاهای اساسی و مواد غذایی و همچنین سوخت و انرژی به بالاترین نرخ در طول ۱۳ سال گذشته رسیده و اگر همین روند در ماههای پیشرو ادامه داشته باشد به بالاترین نرخ در طول ۳۰ سال گذشته نیز خواهد رسید.
تورم اکنون در آمریکا ۵.۴درصد است و پیشبینی میشود با تصویب طرحهای بایدن در کنگره و بهدنبال آن افزایش نقدینگی، این میزان در پایان سال جاری به بیش از ۶.۵درصد برسد. این امر سبب شده که نارضایتی از عملکرد اقتصادی بایدن با ۴درصد افزایش به ۴۳درصد برسد. حامیان ماههای اخیر بایدن امروز لب به انتقاد از او باز کردند و میگویند ادامه این روند به اختلاف طبقاتی دامن خواهد زد و از این پس بهطور مضاعف پولدراها پولدارتر و فقرا فقیرتر میشوند.
مقبولیت
ترامپ یکی از منفورترین روسای جمهور تاریخ آمریکا بود. مقبولیت او در ۶ ماهه اول دولتش ۴۱درصد بود و در مقابل ۵۴درصد از عملکرد او ناراضی بودند. بایدن در مقایسه با ترامپ وضعیت بسیار خوبی داشت و میزان مقبولیت و رضایت از او در ۱۰۰ روز اول دولتش ۵۷درصد بود و ۴۰درصد نیز از عملکرد او ناراضی بودند. اما با پایان یافتن ماه عسل بایدن، میزان رضایت از او به ۴۸درصد کاهش یافته است. در نقطه مقابل نیز جمعیت ناراضیان از او و عملکردش با ۴درصد افزایش به ۴۴درصد رسیده است.
همچنین آمار نشان میدهد تنها ۴۰درصد از آمریکاییها امید دارند تا بایدن بتواند در سال جاری بحران کرونا، بحران اجارهنشینها و نیز وضعیت اقتصادی را سامان ببخشد و ۵۷درصد امیدی به کارامدی او و دولتش ندارند. باید اعتراف کرد که این کارنامه با در نظر گرفتن این نکته مهم که اکثریت کنگره نیز همسو با بایدن است کارنامه مناسبی نیست و امروز دولت بایدن در سراشیبی تند و خطرناکی قرار گرفته است.
