روزنامه هفت صبح | تا همین چند سال پیش که خبری از گوگل ترنسلیت و پیدا کردن معادل فارسی کلمات در اینترنت نبود و همه مجبور بودند برای پیدا کردن ترجمه کلمههای انگلیسی سراغ دیکشنری بروند دو گزینه بیشتر نداشتند یا باید سراغ فرهنگ لغت حییم میرفتند یا یک دیکشنری جدیدتر و جوانانهتر که زحمتش را منوچهر آریانپور کشیده بود و فرهنگ لغتش هم به همین اسم شناخته میشد، مردی که به تازگی در سن ۹۲ سالگی درگذشته است.
آریانپور بودن
منوچهر آریانپور کاشانی همانطور که از اسمش میتوانیم حدس بزنیم اهل کاشان بود. در سال ۱۳۰۹ در کاشان به دنیا آمد و تا دوران دیپلم در ایران ماند. بعد از آن برای ادامه تحصیل به ایالات متحده رفت و کارشناسی و کارشناسی ارشد خود را در رشتههای ادبیات انگلیسی و زبانشناسی گرفت.
برای دکتری هم در گرایش ادبیات قرن ۱۶ و ۱۷ یا همان ادبیات رنسانس، در دانشگاه کلرادو تحصیل کرد. او بعد از چند سال تدریس در دانشگاههای آمریکا سر آخر سال ۱۳۴۸ به ایران بازگشت و به همراه پدرش که دکتر عباس آریانپور بود مدرسه عالی ترجمه را تاسیس کرد. در این مدرسه عالی دانشجویان زیادی در رشتههای مختلف ترجمه تحصیل کردند. منوچهر آریانپور به همراه پدرش و بعضی دانشجویان و استادان همان مدرسه عالی کار تالیف فرهنگ آریانپور را آغاز کردند که ثمره آن انواع لغتنامههای فارسی به انگلیسی و انگلیسی به فارسی است.
البته او آثار متعدد دیگری هم در زمینه ادبیات انگلیسی و یادگیری زبان انگلیسی هم تالیف و ترجمه کرده است. نکته جالبی که به آن برخوردیم نام همسر او بود؛ شری اندرسون که هم نام شری اندرسون که نویسنده معروف است. منوچهر آریانپور به همراه همسرش چند بار برای تدریس دورههای کوتاهمدت آموزش زبان انگلیسی به صورت افتخاری به دانشگاه آمده بودند.
خاندان پردردسر آریانپور
خاندان آریانپور در گذشته هم توسط مردم شناخته شده بودند؛ اما نام خانوادگی آنها کاشی نبود و بعدها به آریانپور کاشانی تغییر داده شد. پدر او که عباس آریانپور است، مثل پسرش مترجم و فرهنگنویس ایرانی بود. اما برخلاف این دو، پدر بزرگ و پدر پدربزرگش آوازه خوبی نداشتند. منوچهر، نوه ماشاالله خان و نتیجه نایب حسین کاشی بود. دو تئوری درباره این خاندان وجود دارد؛ یکی اینکه آنها غارتگر بودند و با شناعت و کشتار مردم را اذیت میکردند، یک عده دیگر هم او را رابینهود کاشان میخواندند.
یعنی میگفتند که از ثروتمندان میدزدیدند و به فقیران کمک میکردند. امیرهوشنگ آریانپور حتی در این باره کتابی به نام حماسه طفیان نوشته است. کتاب دیگری هم موجود است به نام «نایب حسین کاشانی در خور بیابانک» که کتابی بیطرف است و روایتهای مختلف را تعریف کرده است. ماشاالله خان کاشی که ملقب به سردار جنگ بود در سال ۱۲۹۸ در میدان توپخانه تهران اعدام شد. هنوز بعضی از نوادگان ماشاالله خان در کاشان زندگی میکنند و احتمال زیاد در کاشان طلافروشی دارند.
روایتی از اهدای ارث خاندان به دانشگاه کاشان
منوچهر آریانپور بعد از رفت و آمدهایش به ایران، بعد از دیدن پتانسیل بالقوه موجود در دانشگاه کاشان تمام اموال موروثی خاندان آریانپور کاشانی را به این دانشگاه واگذار و همینطور حق تألیف کتابهای خود را نیز پس از مرگ به این دانشگاه واگذار کرد. مسئول ستاد جلب مشارکتهای مردمی دانشگاه کاشان، دکتر عباس زراعت در این باره گفته بود: «ارزش این اموال که شامل چند واحد مسکونی، باغ، زمین و مرکز آموزش عالی میباشد بیش از یکصد میلیارد ریال پیشبینی شده است.»
رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه کاشان هم در سال ۸۸ اضافه کرده بود: «ایشان همچنین سالانه جوایزی را برای دانشجویان و دانشآموختگان رشته زبان انگلیسی این دانشگاه در نظر گرفتهاند.» منوچهر آریانپور تحت تاثیر این دانشگاه قرار گرفته بود. تصور او این بود که دانشگاه کاشان دارای یک ساختمان کرایهای با تعداد محدود دانشجوست اما با دیدن این محیط و ساختمانهای مناسب برای آینده آن امیدوار شده بود.
یکی از آشنایان دکتر آریانپور خاطره چگونگی این واگذاری را اینگونه تعریف کرده است: «واقعیت این است که همه چیز از یک برخورد و پیشنهاد ساده شروع شد. دکتر منوچهر آریانپور کاشانی که بهرغم زندگی، کار و ازدواج در آمریکا همچنان دلبسته ایران و کاشان است و تقریبا هرساله به ایران میآید؛ آخرین روزهای اردیبهشت ۱۳۸۱ در مجلس عروسی یکی از اقوام کاشانی جوانی خوش سیما و خنده رو را در مقابل خود دید.
او وحید آریان پور یکی از نوادگان عموی او بود که دومین سال تحصیلش را در رشته مهندسی شیمی دانشگاه کاشان پشت سر میگذاشت. وحید در آن دیدار از این فرهنگنویس نامی خواست از آنجا که در دانشگاه کاشان رشته زبان انگلیسی دایر است در این سفر، یک روز هم به دانشگاه بیاید و برای دانشجویان سخنرانی کند. او با رغبت و گشاده رویی پذیرفت و ششم خردادماه همان سال در جمع مشتاق و پرشور دانشجویان حاضر شد و برایشان سخنرانی کرد.
اما این دیدار اول و آخر او از دانشگاه نبود. او دلبسته دانشگاهی شده بود که بسیار فراتر از حد انتظار او بود. قابل ذکر است حق تألیف آثار دکتر آریانپور در حال حاضر سالانه پنجاه میلیون تومان میباشد. برای این فرهنگنویس فرهیخته سلامت و توفیق امیدواریم و اقدام بزرگوارانه او را میستاییم.»
