روزنامه هفت صبح، مصطفی آرانی| کاش ترانه علیدوستی کمی دقت میکرد و میگفت منظورش از ممنوع بودن شنا در ایران، شنا در دریاها به صورت باز است و کاش آنجلینا جولی، در یمن، کمی هم از دلیل رنج آوارگان یمنی میگفت. از حمله عربستان سعودی به این کشور. آن وقت دیگر نه حضور تیم فیلم سینمایی «اورکا» در سیوهفتمین جشنواره فیلم سانتا باربارا به حاشیه میرفت و نه سفر آنجلینا جولی در میانه بحران اوکراین به یمن، اینطور مورد نقد قرار میگرفت. البته که در ایران برخیها هستند که در هر حالتی سلبریتیستیز هستند و خب، حتی اگر این دو چنین کاری میکردند هم باز دلشان با آنها صاف نمیشد. این هفته از حواشی این دو نفر در هفتهای که گذشت نوشتیم و زندگینامه آنها را با هم مرور کردیم.
دو بازیگر، یکی ۳۸ساله و دیگری ۴۶ساله. یکی متولد تهران و دیگری متولد لسآنجلس. یکی نامش ترانه علیدوستی و دیگری آنجلینا جولی. این دو، دو نفر از شاخصترین چهرههای فضای مجازی در هفتهای که گذشته بودند. دو سفر نام آنها را در این هفته بر سر زبانها انداخت. ترانه علیدوستی از ایران رفت به سانتاباربارا در حوالی لسآنجلس تا در اکران فیلم «اورکا» در سیوهفتمین جشنواره فیلم سانتا باربارا شرکت کند. یک شهر نسبتا کوچک در فاصله حدود دو ساعته با لسآنجلس و جولی از همان لسآنجلس به یمن رفت تا به عنوان سفیر امور پناهندگان سازمان ملل با یمنیهایی که مدتهاست زیر بمباران سعودیها زندگی میکنند؛ ابراز همدردی کند و توجه جهانی را برای کمک به این مردمان، جلب کند.
البته هم ترانه و هم آنجلینا، این هفته در فضای مجازی ایرانی دچار حواشی و انتقاداتی شدند. ترانه علیدوستی نقد شد چرا که در یک مصاحبه در حاشیه آن جشنواره احتمالا به سهو لسان، گفته بود که شنا کردن زنان در ایران ممنوع است و نتوانسته بود منظور خود را برساند که شنا کردن زنان در دریا با آن پوشش مخصوص شنا ممنوع است و آنجلینا جولی مورد انتقاد قرار گرفت چرا که گفتند او پوششی است بر جنایاتی که در یمن شده است.
گفتند او قرار است به اصطلاح مرهمی باشد بر جنگ در یمن در حالی که کشوری که آنجلینا جولی از آنجا میآید یکی از حامیان اصلی عربستان به عنوان اصلیترین کشور حمله کننده به یمن است. البته این را هم بگوییم که تا پیش از این سفر هم برخی میگفتند چرا سلبریتیها در جهان فقط به بحران اوکراین توجه میکنند و به بحران یمن توجهی ندارند. حالا به این بهانه تصمیم گرفتیم زندگی این دو را به شکل کاملا موازی با هم تدوین کنیم. از تولد تا همین الان. طبیعتا در این فضای محدود فقط به برخی از فرازهای مهم زندگی آنها توجه کردهایم.
یک: تولد و خانواده: ترانه علیدوستی متولد ۲۲ دی ۱۳۶۲ است و آنجلینا جولی متولد ۱۴ خرداد ۱۳۵۴٫ هر دو متولد یک خانواده تقریبا مشهور و سلبریتی هستند. پدر ترانه «حمید علیدوستی»، یکی از معدود فوتبالیستهای مشهور ایران در دهه شصت و هفتاد بود که در «هما» بازی میکرد و بدون لباس قرمز و آبی توانست جایی برای خود دست و پا کند. مادر ترانه هم «نادره حکیم الهی» بود و آن طور که نوشتهاند تازه بعد از تولد ترانه که در ۲۲ سالگی او اتفاق افتاد؛ به سراغ هنر رفت و رفته رفته یک مجسمهساز شد و در حال حاضر مدیر یک گالری است. آنجلینا جولی در یک خانواده هنرمند به دنیا آمده بود. هم پدر و هم مادرش بازیگر بودند و او در کنار پدرش حتی توانست در مراسم اسکار ۱۹۸۸ هم شرکت کند. یعنی در ۱۳ سالگی.
دو: چطور بازیگر شدند؟ بازیگر شدن آنجلینا جولی نیاز به کار خیلی زیادی نداشت. از سال ۱۹۹۱ یعنی حدودا ۱۶ سالگی شروع کرد به بازی در کارهایی که برادرش هم در آنها بازی میکرد. بازیگر شدن ترانه علیدوستی هم دقیقا در همین سن و سال بود و تقریبا به همین شکل
بی دردسر. پدرش را بسیاری از اهالی سینما میشناختند و با آنها رفاقت داشت چرا که فرد بسیار فرهیختهای بود، کتاب میخواند، موسیقی فاخر گوش میداد و به طور حرفهای فیلم میدید. این بود که رفت در کلاسهای بازیگری امین تارخ شرکت کرد.
سه: چطور ستاره شدند؟ ترانه در همان کار اولش ستاره شد. ماجرا را از زبان امین تارخ بخوانید: «از پروژه «من ترانه پانزده سال دارم» با من تماس گرفتند و گفتند ما دختری میخواهیم با ظاهر ظریف و معصوم که اگر باردار شد یه کم عجیب به نظر برسد. گفتم این مشخصات مخصوص یک نفر است به نام ترانه علیدوستی که به نظر من حقیقتا بسیار مستعد است، اما چون زیر ۱۷ سال است برای این نقش باید با پدرش صحبت کنید. در نهایت ترانه علیدوستی از میان ۷۰۰ دختر که برای این نقش تست داده بودند انتخاب شد.»
ترانه در روزهای آغازین هجده سالگیاش برای این فیلم (به کارگردانی «رسول صدرعاملی» و با تهیه کنندگی «محمدرضا تخت کشیان» و فیلمنامه مشترک «کامبوزیا پرتوی» و «صدرعاملی») برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر زن شده است. بعدها سه جایزه دیگر هم برای این فیلم برد؛ از جمله بهترین بازیگر نقش اول زن در جشن منتقدان و نویسندگان سینما و بهترین بازیگر نقش اول زن در جشنواره فیلم لوکارنو سوئیس.
و اما جولی؛ موفقیت او در سال ۱۹۹۸ رقم خورد. در ۲۴ سالگی. او نقش یک سوپر مدل به نام Gia Carangi را بازی کرد در فیلمی به نام GIA. فیلم داستان نابودی این مدل، اعتیاد او به هروئین و زوال و مرگ او بر اثر ایدز در اواسط دهه ۱۹۸۰ بود. جولی البته قبل از این فیلم برای بازی در نقش مکمل در فیلمی به نام جورج والاس، برنده جایزه گلدن گلوب و نامزد جایزه امی شد و دقیقا برای فیلم جیا نیز، برنده جایزه گلدن گلوب و نامزد دریافت جایزه امی شد. او همچنین اولین جایزه انجمن بازیگران سینما را برد.
چهار: طلسم ۲۰ ساله جایزهها؛ یک اتفاق جالب مشترک در زندگی علیدوستی و جولی این است که هر دوی آنها مدتهاست که جایزهای دریافت نکردهاند. ترانه بعد از «من ترانه پانزده سال دارم»؛ دیگر در هیچ جشنواره داخلی و خارجی جایزه نگرفته است. (به غیر از یک جایزه در جشنواره آسیایی عربی برای پذیرایی ساده) این در حالی است که در این سالها کاندیدای جشنوارههای مختلفی شده و به انتخاب دو ماهنامه معتبر سینمایی هم به عنوان بهترین بازیگر زن دهه هشتاد ایران انتخاب شده است.
یک قضاوت منصفانه البته میگوید که تقریبا در هیچ کدام از فیلمهایی هم که در این حدود ۱۵ سال بازی کرده؛ نقش فوقالعادهای نداشته است. با این حال بازی در نقش «شهرزاد» در سریالی به همین نام، دریچه دیگری به دنیای موفقیت برای اوست. جولی هم بعد از سال ۲۰۰۰ و فیلم «دختر؛ از هم گسیخته» دیگر هیچ جایزهای نبرده است. با وجود اینکه برای فیلمهایی مثل «بچه جایگزین» چهار بار نیز نامزد جایزه شده است.
پنج: فعالیتهای جانبی: آنجلینا جولی یکی از مشهورترین بازیگران جهان به خاطر تلاشهای بشردوستانه است. او به طور خاص در حوزه پناهندگان فعالیت میکند و فرستاده ویژه کمیساریای عالی سازمان ملل متحد برای پناهندگان (UNHCR) است و تصاویر مختلفی از او در بازدید از کمپهای آوارگان در کشورهایی چون سیرالئون، تانزانیا، پاکستان، یمن، افغانستان، سوریه و سودان منتشر شده است. علاوه بر این، او در حوزه حقوق زنان نیز فعالیت کرده است. ترانه علیدوستی کمتر در این امور دیده شده است.
او البته خود را فمنیست میداند ولی ظاهرا کمی درونگراتر از جولی است. او از سال ۱۳۸۷ وبلاگنویسی میکرد. در محیط «بلاگفا» و جایی به نام spotlight. مهرماه ۸۹، این وبلاگ از طرف مدیریت بلاگفا مسدود شد. از سال ۱۳۹۰ به ترجمه کتاب روی میآورد. اول میرود سراغ «رویای مادرم» اثر «آلیس مونرو». کسی که دو سال بعد، نوبل ادبیات را میگیرد. این کتاب را نشر «مرکز» منتشر کرده و حالا به چاپ هشتم هم رسیده است.
برای این کتاب، جایزه «پروین اعتصامی» را گرفت و البته کتابش، شایسته تقدیر در «کتاب فصل» هم شد. بعد از آن هم ترجمههایی داشت. گفته میشود که او یکی از سرمایهگذاران فیلم «اژدها وارد میشود!» مانی حقیقی هم بوده است. به طور کلی باید دانست که دو حامی اصلی او در سینما مانی حقیقی و اصغر فرهادی هستند. علیدوستی تقریبا در اکثر فیلمهای این دو نفر بازی کرده است و شاید بتوان گفت که وجهه بینالمللی خود را مدیون موفقیت جهانی درباره الی است.
شش: زندگی شخصیشان چه حاشیههایی داشته است؟ علیدوستی برادری داشت به نام «پویان». ۲۵ اسفند ۱۳۸۳ قربانی چهارشنبه سوری شد. آن هم در حالی که علیدوستی داشت در فیلمی به همین نام یعنی چهارشنبه سوری بازی میکرد. خود ترانه درباره این ماجرا سخن گفته است: «خیلی سخت بود که در فیلم «چهارشنبه سوری» اصغر فرهادی مشغول بازی بودم، کل ماجراهای فیلم در این روز میگذشت، آن وقت خبر دادند که در دل چهارشنبه سوری واقعی برادرم به خاطر حادثه ناگواری که همان منفجر شدن مواد محترقه است، درگذشته است. هر وقت این خاطره تلخ را مرور میکنم، یاد آن لحظهای میافتم که خبر فوت برادرم را سر صحنه فیلمبرداری دادند. همه شوکه شده بودیم. نمیدانم چطور تا خانه رفتم.»
او سال نود ازدواج کرد. با مردی به نام «علی منصور». کسی که نقش کوتاهی در فیلم «من»، اثر «سهیل بیرقی» بازی کرد. از همان ابتدای ازدواج، شایعه در خصوص آنها وجود داشت. علیدوستی خود میگوید که «برداشتهاند تیتر زدهاند ترانه زن یک تاجر مقیم انگلیس شد و الان هم لندن است.» حاصل این ازدواج در حوالی سال ۱۳۹۲ یعنی در آستانه ۳۰ سالگی ترانه دختری به نام «حنا» شد. گفته میشود که این ازدواج در حال حاضر پایان یافته است.
نکته دیگری که باید در مورد علیدوستی بدانید این است که او مبتلا به کلاستروفوبیا است. نوعی بیماری که در آن فرد از محیطهای بسته هراس دارد و برای همین مثلا نمیتواند از اتوبوس یا مترو استفاده کند.آنجلینا جولی نیز یک بیماری خاص دارد. فلج بل. خود را به صورت قفل شدن ناگهانی عضلات صورت نشان میدهد. او در سال ۲۰۱۳ اعلام کرد به دلیل دارا بودن یک ژن معیوب، احتمال ابتلای او به سرطان پستان ۸۷ درصد و ابتلا به سرطان تخمدان ۵۰ درصد بوده و به این خاطر دست به عمل جراحی ماستکتومی (پستانبرداری) زده و آنها را برداشتهاست.
همسر اول جولی جانی لی میلر، بازیگر انگلیسی است که در سال ۱۹۹۶ با او ازدواج کرد و در سال ۱۹۹۹ از وی جدا شد؛ همسر دوم او بیلی باب تورنتون، هنرپیشه آمریکایی است که در مه ۲۰۰۰ با هم ازدواج کردند، ولی سرانجام پس از ۳ سال ازدواجشان به جدایی انجامید. او پس از بازی در فیلم آقا و خانم اسمیت با برد پیت وارد یک رابطه شد. آنها شش فرزند دارند که سه فرزند بیولوژیکی هستند و سه فرزند هم یتیم و اهل کشورهای مختلف: مدوکس پسر بچه یتیم اهل کامبوج، پکس کودک ویتنامی و یک دختر یتیم اهل اتیوپی به نام زهرا.
این دو البته سه سال پیش از یکدیگر جدا شدند. گفته شد که آنجلینا جولی و برد پیت به همراه شش فرزندشان از نیس فرانسه به سمت بوربانک کالیفرنیا در یک هواپیما حرکت کردند و ادعا شده که در جریان این پرواز، برد پیت به صورت شفاهی و فیزیکی فرزندان خود را آزار داده است. با این حال در اسناد دادگاه، او مدعی اعتیاد پیت به الکل و مخدر هم شد تا بتواند حضانت فرزندانشان را به صورت کامل در اختیار بگیرد که این موضوع توسط دادگاه مقبول واقع نشد.
هفت: این مطلب را با صفحات مجازی این دو بازیگر تمام کنیم. ترانه علیدوستی این روزها در اینستاگرام ۷٫۲ میلیون دنبالکننده دارد و آنجلینا جولی، ۱۲٫۵ میلیون دنبال کننده. ترانه البته در توئیتر هم اکانت دارد ولی این اکانت فعال نیست اما آنجلینا جولی در توئیتر اکانتی ندارد. در پایان از آخرین کارهای این دو هم بگوییم. هر دوی آنها دو فیلم دارند. ترانه علیدوستی برادران لیلا را با سعید روستایی کار کرده و تفریق را با مانی حقیقی و آنجلینا جولی، کسانی که آرزوی مرگ مرا میکنند و جاودانگان یا Eternals آخرین کارهایش هستند.
