روزنامه هفت صبح| یک جایزه داریم بهنام نوبل که همه آن را میشناسند ولی جایزه دیگری هم داریم بهنام ایگنوبل. جوایز ایگنوبل که از سال ۱۹۹۱ تاکنون همهساله اعطا میشود، از دستاوردهای تحقیقاتی که موجب میشوند مردم «بخندند… سپس فکر کنند» تجلیل میکند.
امسال این جایزه توسط برندگان جایزه نوبل ازجمله فرانسیس آرنولد- که در سال ۲۰۱۸ جایزه معتبر در رشته شیمی را برنده شد- و استر دوفلو که سال ۲۰۱۹، در زمینه اقتصاد برنده شد، جوایز ایگنوبل را به برندگان امسال اهدا کردند. برندگان جایزه ایگنوبل یک اسکناس تقریبا بیارزش ۱۰تریلیون دلاری زیمبابوه دریافت کردند. اما چه پژوهشگرانی امسال این جایزه را گرفتند؟
یک: از جمله برندگان دانشمندانی بودند که کشف کردند زمانیکه بستنی جایگزین یکی از ترکیبات رایج در شیمیدرمانی میشود، «عوارض جانبی زیانبار کمتری» دارد.
دو: پژوهشگرانی که حس غریزی فیزیک را در جوجهاردکهای بامزه پیدا کردند. بررسی جوجهاردکها نشان داد که چرا آنها والدین خود را در یک خط مستقیم دنبال میکنند. فرانک فیش، زیستشناس از دانشگاه وستچستر پنسیلوانیا که در این مطالعه شرکت داشت، توضیح داد که رفتار جوجهاردک با صرفهجویی در انرژی مرتبط است و افزود که اردکهای کوچک شبیه دوچرخهسواران و دوندگان در یک مسابقه پیش میروند.
دکتر فیش گفت: «همه اینها به جریانی مربوط میشود که پشتسر موجود پیشرو سر صف رخ میدهد و روشی که حرکت در صف میتواند در واقع از لحاظ [صرفه] انرژی یک مزیت باشد.» زیستشناس دانشگاه وستچستر این جایزه را بهطور مشترک با دانشمندانی ازجمله ژی مینگ یوان، از دانشگاه استراتکلاید در گلاسگو، برنده شد که متوجه شدند جوجهاردکها روی رد مادرشان شنا میکنند. دانشمندان حدس میزنند که این ایدهها میتوانند با قرار دادن کشتیها در یدککش پشت یکدیگر به منظور کاهش نیروی پسا، در خطوط حملونقل کشتیرانی به کار روند.
دکتر یوآن گفت: «ما تلاش میکنیم این ایده را به حوزه طراحان دریایی بیاوریم؛ بنابراین سعی میکنیم کشتیها را کوچکتر ولی مانند حرکت جوجه اردکها هوشمند کنیم. بنابراین ما فقط یک [کشتی] بزرگ در جلو خواهیم داشت و بختی که بهدست آوردیم، احتمالا ایده «تراموای دریایی» است که میتواند انرژی زیادی ذخیره کند.»
سه: محققانی ازجمله گلاکو ماشادو، از دانشگاه سائوپائولو در برزیل، امسال به دلیل بررسی اینکه آیا یبوست در زندگی جنسی عقربها اختلال ایجاد میکند یا نه، این جایزه را در بخش زیستشناسی برنده شدند. بسیاری از جانوران از جمله عقربها، بخشی از بدن خود را برای فرار از شکارچیان از دست میدهند- فرایندی بهنام خودسامانی.
با این حال، دانشمندان میگویند زمانی که این جانوران دم خود را جدا میکنند، آخرین بخش دستگاه گوارش را نیز از دست میدهند که ممکن است به یبوست و مرگ احتمالی در نهایت منجر شود. پژوهشگران در این مطالعه گزارش دادند: «بعد از خودسامانی، این جانوران تقریبا ۲۵درصد از توده بدنی و آخرین بخش دستگاه گوارش از جمله مقعد را از دست میدهند که این از دفع مدفوع جلوگیری میکند و به یبوست منجر میشود؛
زیرا بازسازی آن اتفاق نمیافتد». پژوهشهای آنها نشان داد در حالی که از دست دادن دم بر حرکت عقرب هیچ تاثیر آنی ندارد، کاهش طولانیمدت در حرکت نرها [پس از خودسامانی یا] اتونومی ممکن است جستوجوی آنها بهدنبال جفت را با اختلال مواجه کند. با این حال، دانشمندان دریافتند از آنجایی که مرگ بر اثر یبوست چندین ماه طول میکشد، «نرها برای یافتن جفت و تولیدمثل زمان زیادی دارند.»
چهار: مگنوس گرس برای ساخت یک گوزن لاستیکی در اندازه واقعی «آدمک تست تصادف»، جایزه ایگنوبل ۲۰۲۲ در بخش مهندسی ایمنی را برنده شد. گرس مشاهده کرد که گوزنهای بزرگ اغلب در تصادفهای خودرو در بزرگراههای سوئد نقش دارند اما خودروسازان بهندرت وسایل نقلیه خود را برای تصادف با حیوانات آزمایش میکنند. او گفت: «مهم درک این موضوع است که کل شروع ساخت این ماکت آزمایش تصادف گوزن [برای] این است که بفهمیم این جانوران در جادههای سوئد و تمام نقاط جهان که این حیوانات بزرگ در آن زندگی میکنند، چه نوع آسیبهایی میتوانند به وسایل نقلیه وارد کنند.»
پنج: برندگان دیگر شامل تیمی از دانشگاه ادینبورو در بریتانیا و از امآیتی در ایالات متحده برای این تجزیه و تحلیل بودند که چه چیز فهم اسناد حقوقی را بهطرزی غیرضروری دشوار میکند و دیگری برای توسعه الگوریتمی به منظور کمک به شایعهپراکنان که تصمیم بگیرند «چه زمانی حقیقت را بگویند و چه زمانی دروغ»، برنده جایزه صلح ایگنوبل شد.
شش: یک تیم دانشمند ژاپنی به دلیل بررسی خود برای کشف کارآمدترین راه برای استفاده از انگشتان هنگام چرخاندن دستگیره در، این جایزه را در بخش مهندسی برنده شدند.
هفت: در رده کاردیولوژی کاربردی، الیسکا پروچازکووا، از دانشگاه لایدن هلند، و تیم او جایزه ایگنوبل ۲۰۲۲ را برنده شدند، زیرا دریافتند وقتی دو نفر جدید برای نخستینبار قرار ملاقات عاشقانه میگذارند و احساس میکنند به یکدیگر جذب میشوند، «ضربان قلب آنها با هم هماهنگ میشود». (ایندیپندنت)
