روزنامه هفت صبح، نگین باقری| هفته قبل گفته شد که دولت سوئد دو زن ایرانیالاصل را به عنوان وزیر به پارلمان پیشنهاد کرده. در واقع این دولت 11 زن در کابینه خودش پیشنهاد داده که حضور دو ایرانی در بین آنها یک شادی میهنپرستانه برای ما به دنبال داشت. ولی از این احساسات ناسیونالیستی اگر عبور کنیم، این ماجرا برای برخی دیگر از ایرانیها، به خصوص ایرانیان مهاجر آنقدرها هم حامل خبر خوبی نبود.
برای عمیقتر نگاه کردن به ماجرا باید به شهریور ماه امسال برگشت. زمانی که با آرا مردم، یک رهبر از حزب دست راستی به عنوان نخست وزیر جدید سوئد معرفی شد. دولت جدیدی که این دو زن از دل آن انتخاب شده، محصول یک اتحاد غیر رسمی بین سه حزب جناح راست است که اگر قرار باشد به طور خلاصه رویکرد آنها را توصیف کنیم، باید بگوییم که این احزاب همگی احزاب ملیگرای ضد مهاجر هستند.
این دو وزیر پیشنهادی زن هم که با سر و صدای زیاد معرفی شدند، درواقع برآمده از احزابی ضدمهاجر هستند که خبر خوبی برای پناهجویان و مهاجران این کشور محسوب نمیشود. چراکه میتوانند شرایط را برای آنها و همچنین افرادی که قصد سفر به این کشور در شمال اروپا را داشتند دشوارتر کند. انتصاب آنها اما در عین حال میتواند لزوما اینطور که کارشناسان پیشبینی میکنند هم نباشد و اتفاقا به خاطر ریشههای مشترک با مهاجران با آنها همدلی بیشتری نشان دهند و از مواجهه تند و تیز این دولت با مهاجران ساکن سوئد بکاهند.
از رومینا چه میدانیم؟
رومینا پورمختاری متولد سال 1993 (1372) در سوئد است. اگر او انتخاب شود، جوانترین فردی خواهد بود که در تاریخ سوئد به جایگاه وزارت رسیده. پدر رومینا اصالتا ترک آذربایجان و ساکن تبریز بوده که دهه 1360 بعد از 10 ماه اقامت در ترکیه به سوئد رسیده است. ابراهیم پورمختاری در دانشگاههای سوئد متالوژی خواند و با زنی به نام پروانه شاهی (که اطلاعات تاییدنشده حاکی از بوکانی بودن اوست) ازدواج میکند. رومینا، دختر این دو نفر در دانشگاه علوم سیاسی خوانده.
هنگام تحصیل در دانشگاه اوپسالا، مدتی رئیس شاخه جوانان حزب لیبرال بوده و حالا هم اینطور که در لینکدینش نوشته به زبانهای ترکی آذربایجانی، فارسی، سوئدی و انگلیسی تسلط دارد. رومینا در بیوگرافی توئیترش خودش را اینطور توصیف کرده بود که خواهان در هم شکستن نژادپرستی، سوسیالیسم و مردسالاری است. اینطور که در اینستاگرامش نوشته سال 2014 هم برای دیدار با اقوام به ایران آمده است.
میتوان به رومینا امیدوار بود؟
ضربالمثل معروفی وجود دارد که میگوید مهمان از مهمان بدش میآید؛ این احتمالا یکی از بهترین توصیفهای مهاجرانی بوده که این مدت رای دادن و عضویت در احزاب ضد مهاجر را تبلیغ میکردند. حزب لیبرال که رومینا عضو آن بوده به رنگ آبی شناخته میشود و یکی از سه عضو همان ائتلافی است که توانستند در انتخابات امسال اکثریت آرا را به نفع انتخاب نخست وزیر کنونی هدایت کنند اما شاید باید با تساهل و تسامح بیشتری نسبت به رومینا و عقاید او برخورد کنیم.
مثلا یک اظهار نظر معروف بعد از اعلام نتیجه انتخابات سوئد به نقل از او وجود دارد که در گفتوگو با یک رسانه اعلام کرده بود اگر در دولت جدید حزب دموکراتهای سوئد نمایندهای داشته باشد، دولت جدید را سرنگون میکنند. این رسانه در توصیف رومینا نوشته بود او قرار نیست که فقط یک وزیر محیط زیست باشد بلکه میتواند از قدرت خود برای سرنگونی دولت هم استفاده کند. خب این چیزی است که ما را نسبت به رومینا امیدوار میکند.
به خاطر اینکه این دموکراتهای سوئد که او مقابلشان به پا ایستاده همان حزب sd و معروف به نئونازیها هستند که از حامیان آن ائتلاف دست راستی در انتخابات امسال بودند. اعضای این حزب وابستگی به نازیسم را رد میکنند اما عملا ریشه آنها به گروههای فاشیستی سوئدی برمیگردد که گرایشهای افراطی ملی گرایانه سفیدپوستی دارند. اگرچه آنها از آن ائتلاف به نفع روی کار آمدن یک دولت با گرایش دست راستی حمایت کردند ولی قرار شد در دولت جدید نمایندهای در کابینه نداشته باشند.
پریسا و عملیات فتحالمبین؟
نفر بعد پریسا ملاقلی است. پریسا وزیر پیشنهادی فرهنگ سال ١٩٨٣ در ايران متولد شده. او دختر کاپیتان اسحاق ملاقلی از خلبانان بازنشسته هوانیروست که جستوجوی اسم او ما را به اسامی خلبانان عملیات فتح المبین میرساند. ستوانیار ملاقلی اگر همان پدر پریسا ملاقلی باشد، یکی از 84 ستوانیاری بوده که در این عملیات در فروردین سال 1361 شرکت کرده.
این همان عملیاتی است که با تلفات انسانی زیادی همراه بوده و عراق را از جبهههای اشغال شده ایرانی خارج کرده است. اینطور که یکی از رسانههای سوئدی نوشته ملاقلی از طریق پناهندگی اقامت این کشور را گرفته. او از 2001 تا 2007 در دانشگاه اوپسالا (همان دانشگاهی که رومینا در آن درس خوانده) تدریس کرده. عمده فعالیتهای انتخاباتی و سیاسی او از 2002 شروع شد ولی از سال 2010 به عضویت این حزب میانه رو درآمده.
از سال 2018 که به عنوان رئیس شورای شهر یکی از شهرهای سوئد انتخاب شده. او نماینده چه حزبی بوده؟ همین حزب میانه رو که نخستوزیر فعلی از آن انتخاب شده. پریسا فعالیت خودش را در کمیته بازار کار و تجارت، کمیته محیط زیست و کمیته کودکان و جوانان در همان شورای شهر شروع کرد که نشان دهنده دغدغههای این وزیر پیشنهادی کابینه دولت سوئد برای وزارتخانه فرهنگ است.
دولتمداران ایرانی دیگر
اگرچه امروز رومینا و پریسا مشهور شدهاند اما در دولت سوئد قبلا هم دو ایرانی تبار دیگر وزیر بودهاند. اردلان شکرابی قبلا وزیر تامین اجتماعی بوده و خشایار فرمانبر وزیر انرژی و توسعه دیجیتال. شکرابی 44 ساله است و از پدر و مادری ایرانی در منچستر بریتانیا متولد شده و خشایار 46 ساله و متولد بوکان آذربایجان غربی. این دو نفر را اولین نخست وزیر زن سوئد انتخاب کرده بود که هدایت دولت او به عنوان رهبر حزب سوسیال دموکرات تا همین شهریور ماه تداوم داشت.
