فرقی ندارد که هنری کیسینجر سیاستمدار کهنهکار و وزیر امور خارجه پیشین آمریکا را قبول داشته باشید یا نه. مهم این است که باید به حرفهای او اعتنا و توجه کنید. او حتی، وقتی او را قبول ندارید حرفهای مهمی میزند که برای اندیشیدن ملات خوبی است. کیسینجر سیاستمدار، دیپلمات و مشاور ژئوپلیتیک آلمانی-آمریکایی است که بهعنوان وزیر امور خارجه و مشاور امنیت ملی آمریکا در دولتهای ریچارد نیکسون و جرالد فورد فعالیت کرده و اکنون ۹۹سال سن دارد و دو روز پیش با روزنامه نزدیک به جمهوریخواهان یعنی والاستریت ژورنال صحبت کرده بود.
شاهکلید حرفهای کیسینجر در این مصاحبه این بود که جهان کنونی بر روی یک «نامعادله خطرناک» قرار گرفته است و ما «در آستانه جنگ با روسیه و چین قرار گرفتهایم- به دلیل اختلاف بر سر مسائلی که هیچ دیدگاهی درباره نحوه پایان یافتن آنها یا تبعات آنها نداریم.»
سوال این است که آیا آمریکا میتواند همانند دوران ریاستجمهوری نیکسون با ایجاد اختلاف میان این دو رقیب این بحران را مدیریت کند؟ از نظر کیسینجر راهحلها ساده نیست. او میگوید: «الان دیگر شما نمیتوانید بگویید که ما بینشان جدایی انداخته و آنها را بهجان هم میاندازیم. تنها کاری که میتوان انجام داد تسریع نکردن تنشها و ایجاد راهحل است و برای این کار، بایستی هدف داشت.»
درباره اوکراین
او یکبار دیگر تاکید کرده در مسئله اوکراین راهحلی غیر از جدی گرفتن نگرانیهای امنیتی ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه وجود ندارد. کیسینجر معتقد است ناتو با ارسال این پیام به اوکراین که میتواند به این ائتلاف بپیوندد مرتکب اشتباه شده است.او میگوید: «نظر من این است که لهستان و همه کشورهایی که بخشی از تاریخ غرب بودهاند اعضای منطقی ناتو هستند.» اما او معتقد است که این قاعده درباره اوکراین صدق نمیکند، زیرا اوکراین مجموعهای از سرزمینهایی است که زمانی بخشی از روسیه بودهاند و مسکو آن را جزئی از خودش میداند، حتی با وجود اینکه همه اوکراینیها با این موافق نیستند. در گذشته بهترین نقش این کشور مانند فنلاند بهعنوان یک پل میان روسیه و غرب بود.
کیسینجر با وجود این میگوید که اکنون آمریکا مهرهاش را بازی کرده است. او گفت: «الان بهنظر من، چه بهصورت رسمی چه بهصورت غیررسمی باید در نتیجه این حوادث اوکراین را عضوی از ناتو دانست.» وزیر خارجه پیشین آمریکا همچنین استدلال کرد که روسیه احتمالا بهعنوان یک توافق با اوکراین، کریمه و بخشهایی از دونباس را در کنترل خود خواهد داشت. کیسینجر چند ماه پیش با بیان این اظهارنظر که سیاستهای ناتو و آمریکا احتمالاً باعث ایجاد بحران فعلی در اوکراین شده در آمریکا و کشورهای غربی مورد انتقاد قرار گرفت. ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، هم کیسینجر را به دلیل پیشنهاد اینکه اوکراین میتواند با واگذاری سرزمینها به مهاجمان روسی به صلح دست یابد، مورد انتقاد قرار داد.
درباره چین
این دیپلمات کهنهکار آمریکایی پیشتر گفته بود جهان به رهبران بهتری نیاز دارد و به جو بایدن هشدار داده بود از «رویارویی و تقابل بیپایان» با چین پرهیز کند. وی گفته بود: وضعیت کنونی ژئوپلتیکی به «انعطافپذیری نیکسونی» برای کاستن از درگیریها بین آمریکا و چین و روسیه و اروپا نیاز دارد. کیسینجر که در دهه ۱۹۷۰ به از سرگیری روابط آمریکا و چین کمک کرد، هشدار داد که نباید چین به یک نظام سلطه در جهان تبدیل شود. این دیپلمات پیشین آمریکایی گفت بایدن باید نگران باشد که اهمیت درک سلطه چین بر سیاستهای داخلی ورود پیدا کند.
کیسینجر در مصاحبه با بلومبرگ اظهار داشت: بایدن و دولتهای قبلی آمریکا بسیار تحتتاثیر ابعاد داخلی دیدگاهها درباره چین بودهاند. وی تاکید کرد: البته مهم است که جلوی هژمونی چین یا هر کشور دیگری گرفته شود. اما این چیزی نیست که بتوان از طریق رویاروییهای بیپایان به آن دست یافت. کیسینجر قبلتر هم گفته بود روابط خصومتآمیز فزاینده بین آمریکا و چین خطر بروز «فاجعه در جهان مشابه جنگ جهانی اول» را دارد.
وزیر خارجه اسبق آمریکا، درباره شدت گرفتن تنشها بر سر تایوان هم اظهارنظر کرده و میگوید نگران است که آمریکا و چین در حال حرکت به سمت بحران هستند. او گفت: «سیاستی که توسط هر دو طرف ایجاد شده باعث شده تایوان به یک موجودیت دموکراتیک خودمختار حرکت کند. این مسئله باعث حفظ صلح بین چین و آمریکا به مدت ۵۰سال شده است. بنابراین، باید در انجام اقداماتی که این ساختار اساسی را بههم میریزند بسیار مراقب بود.» (فارس و ایرنا)
